بررسی و تحلیل رابطه «اراده الهی» و «اراده انسان» و عدم متناقض بودن آن دو بر اساس برهان «فسخ عزائم»

نوع مقاله : مقاله تخصصی

نویسندگان

1 استادیار و عضو هیئت علمی جامعۀ المصطفی9 العالمیه خراسان

2 دانش‌پژوه کارشناسی ارشد جامعۀ المصطفی9 العالمیه خراسان

چکیده

بر اساس نظریه امر بین الامرین، انسان نه کاملاً مجبور است و نه کاملاً آزاد، بلکه در میان این دو قرار قرار دارد. از سوی دیگر از برهان فسخ عزائم که بر گرفته از سخنان امام علی7 است، فهمیده می‌شود که خداوند مانع انجام برخی از افعال انسان مختار می‌شود. در این صورت انسان در عین داشتن اختیار مجبور است و این گزینه، تناقض‌نماست. به لحاظ اهمیت برهان فسخ عزائم و شناسایی عقیده شیعه در جبر و اختیار تبیین رابطه مذکور، ضروری است. این تحقیق بر آن است تا با استفاده از روش توصیفی، تحلیلی به توضیح رابطه دو اعتقاد مأخوذ از منابع شیعی(امر بین الامرین و  برهان فسخ عزائم) از طریق رابطه­ طولی اراده الهی و اراده انسان، علت تامه بودن و ناقصه بودن این دو اراده را تبیین کند و با بیان اینکه گاهی به دلیل مصلحت جامعه است که تصمیم انسان شکسته­ می­شود به حل این تناقض ظاهری بپردازد.

کلیدواژه‌ها